Em xin hỏi các trường hợp cấp bách như đưa người đi cấp cứu thì phạm luật giao thông có bị phạt không? Luật có quy định thế nào là trường hợp cấp bách và cấp bách đến mức nào thì được vi phạm luật giao thông để giải quyết công việc mà không bị phạt?
Trong trường hợp đó, người dân cần làm gì, xin những giấy tờ thủ tục hay bằng chứng gì để không bị phạt nguội? Em xin cảm ơn.
Độc giả Bách Thông
Luật sư tư vấn:
Trước hết, việc cứu giúp người khác trong hoàn cảnh họ bị nguy hiểm đến tính mạng là hành động được khuyến khích. Trong trường hợp tham gia giao thông mà phải vượt đèn đỏ và chưa gây tai nạn thì có thể được pháp luật xem xét thuộc tình thế cấp thiết, không bị coi là vi phạm và không bị xử phạt theo quy định của pháp luật về giao thông đường bộ.
Điều 23 Bộ luật Hình sự quy định về tình thế cấp thiết. Theo đó, tình thế cấp thiết là tình thế của người vì muốn tránh gây thiệt hại cho quyền, lợi ích hợp pháp của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức mà không còn cách nào khác là phải gây một thiệt hại nhỏ hơn thiệt hại cần ngăn ngừa; Hành vi gây thiệt hại trong tình thế cấp thiết không phải là tội phạm.
Tuy nhiên, khoản 2 điều này quy định trong trường hợp thiệt hại gây ra rõ ràng vượt quá yêu cầu của tình thế cấp thiết thì người gây thiệt hại đó phải chịu trách nhiệm hình sự.
Trên thực tế, hành động lái xe vượt đèn đỏ để đưa người đi cấp cứu rất nguy hiểm bởi phương tiện cá nhân không được trang bị đèn, còi ưu tiên và bản thân người lái cũng không có kỹ năng điều khiển phương tiện như những lái xe cứu thương chuyên nghiệp.
Việc các phương tiện va chạm ở các điểm giao cắt cũng gây thiệt hại nghiêm trọng hơn so với các trường hợp thông thường bởi tốc độ va chạm lớn, thậm chí dẫn đến tai nạn liên hoàn (dồn toa), rất nguy hiểm, gây hậu quả nghiêm trọng.
Trường hợp này, người vượt đèn đỏ không những phải đối diện với trách nhiệm hình sự mà còn phải đối diện với trách nhiệm dân sự (bồi thường thiệt hại) cho người bị hại.
Trường hợp không còn lựa chọn nào khác mà buộc phải vi phạm luật giao thông như vượt đèn đỏ, tốc độ, lấn làn... thì để chứng minh thuộc trường hợp tình thế cấp thiết, người lái xe phải cung cấp cho cơ quan chức năng video hành trình, xác nhận của cơ sở y tế và của những người liên quan về thời gian, địa điểm tiếp nhận bệnh nhân, cung đường di chuyển và các tài liệu, chứng cứ khác (nếu có).
Luật sư Vũ Tiến Vinh
Công ty Luật Bảo An, Hà Nội
